Nội dung
Ngày xưa, có một đôi vợ chồng nghèo sống bằng nghề đốn củi. Dù đã lớn tuổi nhưng họ vẫn chưa có con. Hai người sống hiền lành, thường giúp đỡ người khác nên được mọi người yêu quý. Ngọc Hoàng biết lòng tốt ấy nên sai thái tử xuống trần làm con.
Sau ba năm chín tháng, người vợ sinh được một bé trai. Nhưng người chồng đã qua đời trước đó. Bé trai vừa sinh ra đã khôi ngô, khỏe mạnh khác thường, đặt tên là Thạch Sanh.
Khi Thạch Sanh lên bảy tuổi, mẹ cũng mất. Cậu sống một mình dưới gốc đa, chỉ có chiếc rìu, ngày ngày vào rừng đốn củi kiếm sống.
Đến năm mười ba tuổi, Thạch Sanh được một ông tiên dạy võ nghệ và phép thần thông.
Một hôm, Lý Thông – một người bán rượu – gặp Thạch Sanh và thấy cậu khỏe mạnh nên rủ kết nghĩa anh em. Thạch Sanh thật thà đồng ý và theo về ở cùng. Nhờ có Thạch Sanh giúp đỡ, gia đình Lý Thông ngày càng giàu.
Ở vùng đó có con Xà tinh (Xà Tinh) chuyên hại dân. Nhà vua phải bắt dân cúng người cho nó mỗi năm.
Năm đó đến lượt Lý Thông phải nộp mạng. Hắn sợ hãi nên lừa Thạch Sanh đi canh miếu thay mình. Thạch Sanh không nghi ngờ nên đi.
Tại miếu, Xà tinh hiện ra tấn công. Thạch Sanh dùng rìu và phép thần đánh nhau. Cuối cùng, cậu giết được Xà tinh và lấy được cung vàng.
Nhưng Lý Thông lừa rằng đây là yêu vật của vua, giết sẽ bị tội chết. Thạch Sanh tin và bỏ đi. Lý Thông cướp công, được vua phong làm quan.
Sau đó, công chúa Quỳnh Nga (Quỳnh Nga) bị Đại bàng quắp đi. Thạch Sanh bắn trúng nó và lần theo dấu máu đến hang.
Lý Thông lại nhờ Thạch Sanh xuống hang cứu công chúa rồi lấp cửa hang để hại cậu. Trong hang, Thạch Sanh gặp và cứu công chúa.
Cậu giết Đại bàng và cứu được con trai vua Thủy Tề (Thủy Tề), được mời xuống thủy cung và tặng đàn thần.
Về sau, Thạch Sanh bị Hồ tinh chín mắt lừa và hãm hại, bị bắt giam. Trong ngục, cậu gảy đàn. Tiếng đàn giúp công chúa Quỳnh Nga khỏi câm và minh oan cho cậu.
Nhà vua biết sự thật, gả công chúa cho Thạch Sanh. Lý Thông bị tha nhưng sau đó bị sét đánh chết và hóa thành bọ hung vì gian ác.
Cuối cùng, Thạch Sanh dùng đàn thần khiến quân 18 nước chư hầu phải đầu hàng. Cậu được làm vua, đất nước yên vui.
